Skuteczne leczenie chorób neurologicznych to inwestycja, a nie wydatek

Jak przekonać decydentów, że o wydatkach na zdrowie mózgu powinni myśleć jak o inwestycji, a nie obciążeniu dla budżetu? – W XXI wieku bardzo wiele chorób możemy skutecznie leczyć, co skutkuje dobrą jakością życia naszych pacjentów. A pacjenci, którzy są sprawni, mogą pełnić swoje role społeczne – powiedziała prof. Alina Kułakowska, prezes Polskiego Towarzystwa Neurologicznego (PTN). Podała też przykład zmiany, jaka dokonuje się dzięki skutecznemu leczeniu stwardnienia rozsianego.

Pytanie dotyczące zmiany podejścia decydentów do finansowania ochrony zdrowia w kontekście rosnącej liczby pacjentów neurologicznych „Menedżer Zdrowia” zadał prof. Kułakowskiej podczas II Szczytu Zdrowia Mózgu. – Jak wszyscy wiemy, generalnie borykamy się z pewnym niedofinansowaniem ochrony zdrowia w naszym kraju. Neurologia nie jest tutaj wyjątkiem – stwierdziła.

Ekspertka przypomniała, że PTN jest autorem raportu „Programy lekowe w neurologii 2026. Stan obecny i perspektywy rozwoju”, analizującego poziom dostępności do nowoczesnego leczenia pacjentów neurologicznych w Polsce. Dokument został ogłoszony 28 października. Autorzy nie tylko opisują sytuację, wskazując na przykład na wydatki na poszczególne programy lekowe w przeliczeniu na pacjenta, ale również postulują wprowadzenie konkretnych zmian. W tym zniesienie limitów w dostępie do terapii dla dorosłych pacjentów.

Więcej o raporcie „Menedżer Zdrowia” pisał w tekście „Programy lekowe w neurologii 2026. Stan obecny i perspektywy rozwoju”.

Zdaniem prof. Aliny Kułakowskiej jako społeczeństwo musimy nauczyć się kompleksowego patrzenia na wydatki w ochronie zdrowia. – W zasadzie teraz, bardzo często, patrzymy tylko jednostronnie, licząc, ile wydajemy na leczenie, pracę personelu i tak dalej. Niestety nie widzimy w pełni zysku, a jest nim zachowanie zdrowia naszych pacjentów – powiedziała.

Neurolodzy apelują o pilne wdrożenie zintegrowanej opieki udarowejCo roku w Polsce dochodzi do niemal 90 tys. udarów mózgu. Choć w ostatnich latach nastąpił ogromny postęp w możliwościach zapobiegania tej chorobie i w leczeniu jej fazy ostrej, nadal zbyt wielu pacjentów umiera lub zmaga się z trwałą niepełnosprawnością, a dostęp do rehabilitacji i specjalistycznej opieki po hospitalizacji, w tym systematycznego postępowania prewencyjnego, pozostaje niewystarczający.

Tłumaczyła, że w neurologii ciągle większości chorób nie możemy wyleczyć. – Ale obecnie, w XXI wieku, bardzo wiele chorób możemy skutecznie leczyć, co skutkuje dobrą jakością życia naszych pacjentów. A pacjenci, którzy są sprawni, mogą pełnić swoje role społeczne, co trudno przeliczyć na pieniądze. Mogą pełnić rolę rodziców, współmałżonków, opiekować się chociażby swoimi starszymi rodzicami, zamiast jako osoby niepełnosprawne sami wymagać długoterminowej opieki – powiedziała.

Przypomniała także, że osoby, które zachowują dobry stan zdrowia, mimo że chorują na chorobę przewlekłą, mogą pracować zawodowo, przez co niejako, mówiąc kolokwialnie, „odpracowują” pieniądze, które wydajemy na ich leczenie.

Skuteczne leczenie przynosi realne oszczędności. Przykład stwardnienia rozsianego

Zyski społeczne wynikające z wdrożenia skutecznych terapii można pokazać na przykładzie chorych na stwardnienie rozsiane, przywołanym przez prof. Kułakowską.

– Jest to choroba, w której w ostatnim czasie dokonał się prawdziwy przełom. W Polsce obecnie cieszymy się dobrym dostępem do leków właśnie dla tej grupy pacjentów. Wszystkie leki zarejestrowane – są refundowane w naszym kraju – powiedziała prof. Kułakowska.

Wyjaśniła, że dostępne są dane ZUS dotyczące m.in. tej grupy pacjentów, które są bardzo korzystne, mimo że okres obserwacji jest stosunkowo krótki. – Statystyki pokazują, że spada liczba rent pierwszorazowych wśród chorych na stwardnienie rozsiane, spada też liczba dni absencji chorobowej. A okres obserwacji jest bardzo krótki, bo dopiero tak naprawdę przez ostanie 5–10 lat ta grupa pacjentów w naszym kraju jest leczona nowoczesnymi terapiami – zauważyła.

Trzy ważne zmiany w opiece nad pacjentem neurologicznym okiem konsultanta krajowegoOpracowanie ścieżki pacjenta z udarem w fazie przedszpitalnej i wczesnoszpitalnej, szybkiej ścieżki diagnostycznej dla osób z podejrzeniami chorób neurozwyrodnieniowych i choroby Alzheimera oraz wdrożenie systemu informatycznego do postprocessingu – takie m.in. zmiany w opiece nad pacjentami neurologicznymi powinny zostać wdrożone w Polsce w najbliższym czasie według prof. Bartosza Karaszewskiego, konsultanta krajowego w dziedzinie neurologii.

Prof. Kułakowska dodała, że aby przekonać decydentów do tego, aby nie szczędzili wydatków na zdrowie społeczeństwa, warto odwołać się również do kontekstu obronności i bezpieczeństwa naszego kraju. – Zdrowie naszego społeczeństwa jest jego siłą. Społeczeństwo powinno być zdrowe, żeby było silne i mogło pełnić różne role, które powinno pełnić. Musimy nauczyć osoby, które decydują o wydatkach w ochronie zdrowia, aby dostrzegały zyski, nie tylko koszty leków i opieki, ale zyski w szerokim aspekcie – powiedziała.

Prezes Polskiego Towarzystwa Neurologicznego wskazała również, że jednym z problemów systemowych jej zdaniem jest brak przepływu informacji między Ministerstwem Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej a Ministerstwem Zdrowia. Przypomnijmy: zadania związane z opieką nad chorymi na niektóre choroby neurologiczne leżą w obszarze kompetencji obu tych resortów.

Szczyt Zdrowia Mózgu to wspólna inicjatywa Wydawnictwa Medycznego Termedia i neurologów. Druga edycja tego wydarzenia odbyła się 29 października w Warszawie.

Przeczytaj także: „Zdrowie mózgu coraz ważniejsze. Neurolodzy chcą wspólnych działań i zmian w systemie”.