Wyniki badania RWE LEADER potwierdzają długoterminowe korzyści z leczenia lekanemabem
Wnioski z badania LEADER, zaprezentowanego podczas Alzheimer’s Association International Conference (AAIC) 2026, dostarczają nowych informacji na temat efektów leczenia choroby Alzheimera – lekanemabem oraz doświadczeń związanych z terapią w codziennej praktyce klinicznej.
14 lipca br. firmy Eisai Co., Ltd. i Biogen Inc. (Nasdaq: BIIB) ogłosiły wyniki badania LEADER, oceniającego stosowanie lekanemabu u pacjentów z chorobą Alzheimera na wczesnym etapie w codziennej praktyce klinicznej.
Na co wskazują badania?
Z badań wynika, że u 75,9 proc. uczestników badania choroba pozostała na tym samym etapie, natomiast u 6,6 proc. zaobserwowano poprawę. Wyniki pozostawały spójne niezależnie od płci, rasy, pochodzenia etnicznego i genotypu APOE.
Dane zaprezentowano podczas sesji „Lekanemab trzy lata po uzyskaniu pozwolenia na dopuszczenie do obrotu: kompleksowe, wieloośrodkowe, retrospektywne badanie w warunkach rzeczywistych (LEADER), prowadzone w różnych ośrodkach klinicznych w USA”, w ramach Alzheimer’s Association International Conference® (AAIC®) w Londynie.
Czym jest choroba Alzheimera?
Choroba Alzheimera jest przewlekłą, postępującą chorobą wymagającą stałego leczenia.
Lekanemab wyróżnia podwójny mechanizm działania, który pozwala w sposób celowany oddziaływać na proces leżący u podłoża choroby, usuwając zarówno nierozpuszczalne złogi beta-amyloidu (blaszki amyloidowe), jak i jego rozpuszczalne formy (protofibryle). Dzięki temu pomaga spowolnić pogarszanie się funkcji poznawczych oraz utratę samodzielności w codziennym życiu.
Dane pokazują, że kontynuowanie leczenia lekanemabem może pomóc pacjentom dłużej pozostać na wczesnym etapie choroby. Etap ten obejmuje zarówno osoby z łagodnym upośledzeniem funkcji poznawczych (MCI), jak i łagodnym otępieniem spowodowanym chorobą Alzheimera.
Czym jest projekt LEADER?
LEADER to trzyletnie, wieloośrodkowe, retrospektywne badanie prowadzone w warunkach codziennej praktyki klinicznej. Jego celem jest ocena stosowania lekanemabu, kontynuacji leczenia, przechodzenia na terapię podtrzymującą, bezpieczeństwa terapii oraz jej wpływu na funkcje poznawcze i sprawność pacjentów. Podczas badania przeanalizowano również doświadczenia pracowników ochrony zdrowia związane z wdrażaniem leczenia w różnych ośrodkach klinicznych w Stanach Zjednoczonych. Badanie objęło analizę zanonimizowanych danych medycznych z 13 ośrodków w USA, pochodzących z kart pacjentów i z elektronicznej dokumentacji medycznej (EMR), a także wyniki ankiet i wywiadów przeprowadzonych wśród pracowników ochrony zdrowia. Prezentowana analiza śródokresowa objęła 432 pacjentów z chorobą Alzheimera na wczesnym etapie, którzy do maja 2026 r. otrzymali co najmniej siedem infuzji lekanemabu.
Charakterystyka pacjentów na początku badania:
- średni wiek: 74 lata,
- udział kobiet w badaniu: 55,8 proc.
Etap choroby na początku badania:
- łagodne upośledzenie funkcji poznawczych (MCI) spowodowane chorobą Alzheimera: 63,9 proc.,
- łagodne otępienie spowodowane chorobą Alzheimera: 36,1 proc.
Leczenie:
- średni czas leczenia lekanemabem: 520 dni,
- średnia liczba dawek lekanemabu: 26,
- definicje zmiany etapu choroby:
- stabilizacja – pacjenci pozostający na tym samym etapie choroby (łagodne upośledzenie funkcji poznawczych (MCI) spowodowane chorobą Alzheimera lub łagodne otępienie spowodowane chorobą Alzheimera) od rozpoczęcia aż do zakończenia leczenia lekanemabem,
- poprawa – pacjenci, u których w trakcie leczenia lekanemabem nastąpiło przejście z etapu łagodnego otępienia spowodowanego chorobą Alzheimera do łagodnego upośledzenia funkcji poznawczych (MCI) spowodowanego tą chorobą,
- postęp choroby – pacjenci, u których w okresie leczenia lekanemabem nastąpiła progresja od łagodnego upośledzenia funkcji poznawczych (MCI) w punkcie wyjściowym, do łagodnego otępienia spowodowanego chorobą Alzheimera albo od łagodnego otępienia spowodowanego chorobą Alzheimera na początku badania do otępienia umiarkowanego.
Najważniejsze wnioski z badania LEADER
Dane z codziennej praktyki klinicznej wskazują na długoterminowe korzyści wynikające z kontynuacji leczenia lekanemabem, niezależnie od płci, rasy, pochodzenia etnicznego i genotypu APOE.
Wnioski dla całej populacji badania:
- Z 432 uczestników włączonych do badania LEADER etap choroby można było ocenić u 427. Wśród pacjentów z chorobą Alzheimera na wczesnym etapie u 82,5 proc. obserwowano stabilizację lub poprawę podczas przyjmowania lekanemabu. Wyniki te były spójne niezależnie od płci, rasy, pochodzenia etnicznego oraz genotypu APOE.
- Stan 75,9 proc. pacjentów pozostał stabilny w porównaniu z początkiem badania, co oznacza, że przez cały okres leczenia etap choroby nie uległ zmianie.
- U 6,6 proc. odnotowano poprawę względem początku badania – nastąpiło przejście od łagodnego otępienia spowodowanego chorobą Alzheimera do łagodnego upośledzenia funkcji poznawczych (MCI) spowodowanego tą chorobą.
- Blisko 85 proc. pacjentów zdecydowało się na kontynuację leczenia lekanemabem.
- W analizach uwzględniających status genu APOE ε4, stabilizację lub poprawę w etapie choroby ocenianą przez lekarza obserwowano u:
- 81,7 proc. heterozygot APOE ε4 (stabilizacja: 73,8 proc., poprawa: 7,9 proc.),
- 81,0 proc. homozygot APOE ε4 (stabilizacja: 75,9 proc., poprawa: 5,2 proc.) (wskazanie dla lekanemabu zgodnie z ChPL EMA)
Profil bezpieczeństwa obserwowany w warunkach codziennej praktyki klinicznej, zgodny z charakterystyką produktu leczniczego (ChPL), zatwierdzoną przez amerykańską Agencję FDA.
Ogólne obserwacje dotyczące bezpieczeństwa w opisywanym badaniu prowadzonym w warunkach codziennej praktyki klinicznej były zgodne z charakterystyką produktu leczniczego (ChPL) zatwierdzoną przez amerykańską Agencję ds. Żywności i Leków (FDA):
- nieprawidłowości obrazowe związane z amyloidem (ARIA – amyloid-related imaging abnormalities) zaobserwowano łącznie u 12,3 proc. pacjentów; ARIA-E wystąpiły u 6,3 proc. pacjentów, ARIA-H u 7,9 proc., a izolowaną postać ARIA-H u 6,0 proc. Większość przypadków ARIA przebiegała bezobjawowo i w badaniach obrazowych miało łagodne nasilenie,
- podczas dożylnej terapii podtrzymującej (IV) prowadzonej w schemacie podawania co cztery tygodnie nie odnotowano nowych przypadków ARIA-E, krwotoków makroskopowych ani krwotoków śródmózgowych o średnicy przekraczającej 1 cm.
Obserwacje dotyczące bezpieczeństwa z uwzględnieniem statusu APOE ε4 były zgodne z ChPL zatwierdzoną przez FDA:
- ARIA-E obserwowano u 5,3 proc. osób niebędących nosicielami APOE ε4, u 6,1 proc. heterozygot APOE ε4 oraz u 10,3 proc. homozygot APOE ε4,
- ARIA-H wystąpiła odpowiednio w 12,1 proc., 4,8 proc. i 12,1 proc. przypadków,
- u homozygot APOE ε4 nie odnotowano ciężkich ARIA, a wszystkie sklasyfikowane przypadki miały w badaniach obrazowych nasilenie od łagodnego do umiarkowanego.
Leczenie przeciwzakrzepowe, w tym leki przeciwkrzepliwe lub przeciwpłytkowe, zastosowano u 106 pacjentów, co stanowiło 24,5 proc. populacji objętej badaniem:
- spośród nich 11 pacjentów przyjmowało lek przeciwkrzepliwy, samodzielnie lub w połączeniu z lekiem przeciwpłytkowym, a 95 otrzymywało wyłącznie terapię przeciwpłytkową,
- w grupie pacjentów otrzymujących leczenie przeciwzakrzepowe nie stwierdzono istotnych różnic w częstości występowania ARIA w porównaniu z pacjentami nieotrzymującymi takiego leczenia.
Przeczytaj także: „Nowa era alzheimera”, „Nowy test krwi określa ryzyko rozwoju choroby Alzheimera u osób zdrowych” i „Cząsteczka może hamować rozwój choroby Alzheimera”.

