Nocna stymulacja mózgu pomoże w walce z alzheimerem? Wyniki badań łódzkich naukowców

Urządzenie przygotowane pod kierownictwem łódzkiego neurologa, prof. Adama Broncela, mogące w przyszłości pomóc chorym w zaburzeniach pamięci i codziennych aktywnościach, ma postać zakładanej na głowę opaski. Stymulator, poprzez elektrody umieszczone w małżowinie usznej, wysyła w trakcie snu precyzyjnie kontrolowane impulsy do ośrodkowego układu nerwowego, wspierając naturalne mechanizmy mózgu odpowiedzialne za konsolidację pamięci.

Kolejnym krokiem wieńczącym ponad 10 lat badań naukowców nad nową technologią leczenia zaburzeń poznawczych jest uzyskanie kluczowej walidacji naukowej. Wyniki opublikowano właśnie w poświęconym badaniom nad chorobą Alzheimera czasopiśmie naukowym „Journal of Alzheimer's Disease”.

Publikacja badań potwierdzających skuteczność terapii

Publikacja opisuje wieloetapowe testy kliniczne, w tym badanie randomizowane, z podwójnie ślepą próbą oraz grupą kontrolną ze stymulacją pozorowaną. W opinii autorów, uzyskane wyniki jednoznacznie pokazują, że powtarzana, nocna stymulacja nerwu błędnego prowadzi do mierzalnej poprawy sprawności poznawczej pacjentów, wykraczając daleko poza samo hamowanie postępów schorzenia. Zaznaczono, że wymierne efekty w postaci istotnych zmian w standaryzowanych testach kognitywnych odnotowano u chorych już po pierwszym miesiącu stosowania terapii.

Badanie potwierdziło również wysoki profil bezpieczeństwa terapii Vguard. Zapewniono, że zabieg był przez pacjentów doskonale tolerowany, a w trakcie testów nie odnotowano żadnych poważnych działań niepożądanych.

– Oficjalna publikacja w tak prestiżowym piśmie to dla nas twardy dowód naukowy. Potwierdziliśmy, że stymulacja w okresie snu, kiedy mózg naturalnie konsoliduje ślady pamięciowe, pozwala na skuteczne wspieranie pacjentów i odwracanie części objawów osłabienia pamięci – podkreślił prof. Broncel.
Autorzy projektu zaznaczyli, że wdrożenie neuromodulacji już na etapie łagodnych zaburzeń poznawczych stwarza bezprecedensową szansę na opóźnienie lub wręcz ograniczenie ryzyka rozwoju pełnoobjawowej demencji.

Niezależnie od dalszej ścieżki naukowej, ze względu na duże zainteresowanie chorych oraz ich rodzin, spółka rozpoczyna komercjalizację systemu i wdrażanie go na rynek. Umożliwi on pierwszym pacjentom uzyskanie dostępu do certyfikowanej technologii poza ramami badań klinicznych.

Prace rozpoczęły się ponad 10 lat temu

Droga terapii Vguard do obecnego etapu wdrożenia rozpoczęła się ponad 10 lat temu i obejmowała m.in. badania na modelu zwierzęcym przeprowadzone w laboratoriach Katedry Neurobiologii Uniwersytetu Łódzkiego. Za stroną merytoryczną projektu stoi współautor metody prof. Broncel — neurolog i pionier badań nad wpływem stymulacji nerwu błędnego na indukcję rytmu theta w hipokampie. Innowacyjność systemu została potwierdzona sześcioma globalnymi patentami. Vguard przeszedł rygorystyczną ścieżkę regulacyjną, uzyskując jako pierwszy stymulator na świecie oparty o metodę nocnej stymulacji VNS certyfikację medyczną CE MDR we wskazaniu do leczenia zaburzeń poznawczych w przebiegu choroby Alzheimera.

W ostatnich miesiącach projekt zyskał również istotne uznanie międzynarodowych ekspertów oraz inwestorów. Spółka zwyciężyła w konkursie EEC Startup Challenge 2026 podczas Europejskiego Kongresu Gospodarczego w Katowicach w kategorii „Rozwiązania dla ludzi” oraz znalazła się w gronie finalistów Health.tech Global Summit w Bazylei.

Na przygotowanie badań wieloośrodkowych i komercjalizację pozyskano dotychczas 5,5 mln zł od polskich inwestorów technologicznych. Zgodnie z harmonogramem, system ma zostać szeroko udostępniony pacjentom w Polsce pod koniec br. Terapia ma być dostępna z przepisu lekarza. Równolegle spółka planuje ekspansję na rynek niemiecki oraz rozpoczęcie procesów certyfikacji FDA w Stanach Zjednoczonych.
Choroba Alzheimera stanowi jedno z największych wyzwań współczesnej medycyny – szacuje się, że do 2050 roku liczba cierpiących na nią na świecie wzrośnie z obecnych 47 mln do 134 mln.

Przeczytaj także: „Nowa era alzheimera”